29 Ekim 2026 Perşembe

güzellik versus beğeni

claude levi-straus, tadından yenmeyen kitabı ırk, tarih ve kültür'de aktardığına göre ingiliz filozof hume, "neden bütün kadınlar değil de sadece bir kısmı güzeldir?" sorusuna mantıklı bir cevap vermiş:

"eğer bütün kadınlar en azından en güzelleri kadar güzel olsalardı, onları sıradan bulur, niteleyici yargımızı ortak modelin dışında kalan azınlığa saklardık."

*

kendisine katılmıyorum. hem de hiç.

bu da mantıklı, şık ama tartışmalı cümlelerden.

*

evet, cevap mantıklı. ama ikna edici değil. itiraz etmeden duramayacağım en az bir yeri var.

güzelliğin 'mutlak', burada bahsedilen güzellerin de 'istisnasız güzel' olduğunu düşünüyorum. tıpkı, üstünde bulutlar koşan masmavi bir deniz gibi.

dünyanın bütün şehirleri bu manzaraya sahip olsa belki bu manzara sıradanlaşır, kıymetinden kaybeder ama yine de güzel bir manzara olmaya devam ederdi. olsa olsa her yerde bu manzara olduğu için daha az rağbet görürdü.

tıpkı, gümüş takıların çok daha güzel olmasına rağmen altın takıların daha pahallı olması gibi. çünkü doğada altın madeni gümüşe göre nadirattan.

dolayısıyla burada değişen güzellik ya da güzellik ölçüsü değil beğeni, rağbet ve istek olurdu.


Hiç yorum yok: